ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΠΑΘΕΙΑ ΑΠΟ ΣΤΡΕΣ

ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΠΑΘΕΙΑ ΑΠΟ STRESS – ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΡΑΓΙΣΜΕΝΗΣ ΚΑΡΔΙΑΣ TAKOTSUBO

Η μυοκαρδιοπάθεια από στρες γνωστή και ως σύνδρομο ραγισμένης καρδιάς ή μυοκαρδιοπάθεια τύπου Takotsubo  αποτελεί μία οντότητα που χαρακτηρίζεται από, συνήθως παροδική, δυσλειτουργία της αριστερής κοιλίας. Περιγράφηκε για πρώτη φορά το 1990 στην Ιαπωνία. Έλκει την ονομασία της από την χαρακτηριστική εικόνα της καρδιάς στις απεικονιστικές δοκιμασίες (επεμβατική κοιλιογραφία, υπερηχογράφημα ή μαγνητική τομογραφία καρδιάς). Η εικόνα αυτή ομοιάζει με έναν χαρακτηριστικό τύπο ιαπωνικού πιθαριού, το οποίο ονομάζεται Takotsubo και χρησιμοποιείται για να αλιεύονται χταπόδια. Αναφέρεται επίσης ως σύνδρομο ραγισμένης καρδιάς, διότι παρατηρείται συχνότερα σε γυναίκες μετά από έντονη συναισθηματική φόρτιση.

Η κλινική της εικόνα ομοιάζει με αυτή του οξέος στεφανιαίου επεισοδίου (ευρήματα από το ηλεκτροκαρδιογράφημα, θετικά ένζυμα μυοκαρδιακής νέκρωσης, σύμπτωμα), αλλά η στεφανιογραφία αποκαλύπτει απουσία σημαντικών στενώσεων στις αρτηρίες που αιματώνουν το μυοκάρδιο. Στα πλαίσια του αριστερού καρδιακού καθετηριασμού που απαιτείται για τη διενέργεια στεφανιογραφίας μπορεί να πραγματοποιηθεί και αριστερή κοιλιογραφία (δηλαδή έγχυση σκιαγραφικού εντός της αριστερής κοιλίας με ώστε να απεικονιστεί η κοιλότητα).

Η μυοκαρδιοπάθεια από stress αφορά συντριπτικά τις μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες (90% των περιπτώσεων είναι γυναίκες 60-70 ετών). Εμφανίζεται μετά από έντονο σωματικό ή ψυχικό stress (π.χ. έξαρση άλλου νοσήματος, χειρουργική επέμβαση,  εντόνως δυσάρεστο ή ευχάριστο γεγονός). Η αιτιολογία του αν και δεν έχει καθοριστεί πλήρως, φαίνεται να σχετίζεται με την αυξημένη κυκλοφορία ορμονών του stress (κατεχολαμίνες) απευθείας στο μυοκάρδιο αλλά και στο αρτηριακό δίκτυο (αυξάνοντας το μεταφορτίο, αυξάνοντας έτσι την προσπάθεια που πρέπει να καταβάλει η καρδιά για να προωθήσει το αίμα).

Παλαιότερα θεωρούταν μια καλοήθης κατάσταση η οποία υποστρέφει πλήρως μετά από 4-6 εβδομάδες. Νεότερα δεδομένα υποδεικνύουν ότι η ενδονοσοκομειακή θνητότητα αντιστοιχεί σε εκείνη ενός αληθούς καρδιακού ισχαιμικού επεισοδίου (~ 2-7%), ενώ υπάρχουν περιπτώσεις που η κλινική εικόνα μπορεί να είναι ιδιαίτερα θορυβώδης (οξεία καρδιακή ανεπάρκεια – καταπληξία). Στους αιμοδυναμικά σταθερούς ασθενείς η θεραπεία κατά την οξεία φάση συνίσταται σε φαρμακευτική αγωγή και παρακολούθηση ώστε να είναι δυνατή η έγκαιρη παρέμβαση σε περίπτωση επιπλοκών. Στην χρόνια φάση χορηγούνται φάρμακα της κατηγορίας των αναστολέων του μετατρεπτικού ενζύμου της αγγειοτενσίνης για διάστημα ενός έτους (β-αποκλειστές έχουν χρησιμοποιηθεί αλλά μάλλον δεν προσφέρουν πρόσθετο όφελος). Οι υποτροπές θεωρείται ότι δεν είναι ιδιαίτερα συχνές.