Σύγκλειση ανοιχτού ωοειδούς τρήματος: Πότε είναι απαραίτητη;
Βραχάτης Δημήτριος, MD, MSc, PhD, FESC
Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Αθηνών
Fellow of the European Society of Cardiology
Σύγκλειση ανοιχτού ωοειδούς τρήματος: Πότε είναι απαραίτητη;
Το ανοιχτό ωοειδές τρήμα είναι μια συγγενής καρδιολογική ανωμαλία, η οποία αφορά ένα μικρό άνοιγμα στον μεσοκολπικό διάφραγμα της καρδιάς, μεταξύ του αριστερού και του δεξιού κόλπου. Πρόκειται για ένα ανατομικό χαρακτηριστικό που είναι φυσιολογικό στα έμβρυα, καθώς επιτρέπει την κυκλοφορία του αίματος χωρίς να περνάει μέσω των πνευμόνων, οι οποίοι δεν λειτουργούν ακόμα. Κατά τη γέννηση, αυτό το άνοιγμα συνήθως κλείνει αυθόρμητα καθώς οι πνεύμονες αρχίζουν να λειτουργούν και το παιδί αναπνέει αέρα.
Ωστόσο, σε ορισμένες περιπτώσεις το άνοιγμα αυτό δεν κλείνει, παραμένει ανοιχτό και μπορεί να προκαλέσει προβλήματα. Η κατάσταση αυτή ονομάζεται ανοιχτό ωοειδές τρήμα και μπορεί να διαγνωστεί σε οποιαδήποτε ηλικία. Όταν το ανοιχτό ωοειδές τρήμα προκαλεί συμπτώματα ή ανεπάρκεια στην καρδιακή λειτουργία, η σύγκλειση του τρήματος καθίσταται απαραίτητη.
Τι συμβαίνει όταν το ανοιχτό ωοειδές τρήμα προκαλεί προβλήματα;
Στην περίπτωση που το ανοιχτό ωοειδές τρήμα είναι αρκετά μεγάλο, επιτρέπει τη διαφυγή αίματος από τον αριστερό κόλπο προς τον δεξιό. Αυτό μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα την μείωση της αποδοτικότητας της καρδιάς, καθώς το αίμα από το δεξί κόλπο μπορεί να επιστρέφει στους πνεύμονες χωρίς να φτάνει στην περιφέρεια του σώματος. Επιπλέον, αυτό μπορεί να προκαλέσει αύξηση της πίεσης στο δεξί μέρος της καρδιάς και να διαταράξει την καλή κυκλοφορία του αίματος.
Το ανοιχτό ωοειδές τρήμα μπορεί επίσης να αποτελέσει ευνοϊκό έδαφος για τη διεύλευση θρόμβων προς την συστηματική κυκλοφορία. Στην περίπτωση που ένας θρόμβος περάσει από το ανοιχτό ωοειδές τρήμα, μπορεί να φτάσει στον εγκέφαλο και να προκαλέσει εγκεφαλικό επεισόδιο.
Πώς γίνεται η διάγνωση του ανοιχτού ωοειδούς τρήματος;
Η διάγνωση του ανοιχτού ωοειδούς τρήματος μπορεί να γίνει μέσω διαγνωστικών εξετάσεων, όπως:
- Ηχοκαρδιογράφημα (Triplex καρδιάς): Είναι η πιο κοινή και αξιόπιστη μέθοδος για την ανίχνευση του ανοιχτού ωοειδούς τρήματος. Το Triplex καρδιάς χρησιμοποιείται για να ελέγξει την ανατομία της καρδιάς και να εντοπίσει οποιαδήποτε ανωμαλία στο μεσοκολπικό διάφραγμα.
- Μαγνητική τομογραφία καρδιάς: Σε πιο δύσκολες περιπτώσεις, το καρδιολογικό MRI μπορεί να προσφέρει μία πιο ακριβή απεικόνιση της καρδιάς και του ανοιχτού ωοειδούς τρήματος.
- Διοισοφάγειο ηχοκαρδιογράφημα: Σε ορισμένες περιπτώσεις, όταν το απλό ηχοκαρδιογράφημα δεν παρέχει επαρκείς πληροφορίες, μπορεί να χρησιμοποιηθεί η δι-οισοφαγική απεικόνιση για πιο ακριβή διάγνωση.

Πότε είναι απαραίτητη η σύγκλειση ανοιχτού ωοειδούς τρήματος;
Η σύγκλειση ανοιχτού ωοειδούς τρήματος είναι απαραίτητη όταν το άνοιγμα προκαλεί κλινικά συμπτώματα ή όταν ο ασθενής διατρέχει κίνδυνο από επιπλοκές, όπως:
- Επαναλαμβανόμενα επεισόδια εγκεφαλικού επεισοδίου: Όταν το ανοιχτό ωοειδές τρήμα επιτρέπει τη διέλευση θρόιστων από τον δεξιό κόλπο στον αριστερό, ενδέχεται να προκαλέσουν εγκεφαλικά επεισόδια.
- Προβλήματα με την καρδιοαγγειακή λειτουργία: Όταν το άνοιγμα προκαλεί δυσλειτουργία στην κυκλοφορία του αίματος ή αυξάνει την πίεση στα πνευμονικά αγγεία, καθιστώντας τη λειτουργία της καρδιάς λιγότερο αποτελεσματική.
- Δύσπνοια και κόπωση: Σε περιπτώσεις όπου υπάρχει σοβαρό ανοιχτό ωοειδές τρήμα, μπορεί να παρατηρηθεί δύσπνοια, κόπωση και μειωμένη αντοχή στην άσκηση.
- Ηλικία και έκταση του ανοιγμάτων: Σε μεγαλύτερους ασθενείς ή όταν η διάμετρος του ανοιγμένου τρήματος είναι μεγαλύτερη, η σύγκλειση είναι πιο επιτακτική.
Ποιες μέθοδοι χρησιμοποιούνται για τη σύγκλειση ανοιχτού ωοειδούς τρήματος;
Η σύγκλειση του ανοιχτού ωοειδούς τρήματος πραγματοποιείται συνήθως με διαδερμική διαδικασία. Η πιο κοινή μέθοδος είναι η διαδερμική (διακαθετηριακή) τοποθέτηση ειδικού συστήματος (“ομπρέλα”). Αυτή η διαδικασία είναι ελάχιστα επεμβατική και πραγματοποιείται με τοπική αναισθησία, με ταχεία ανάρρωση.
Σε πιο σπάνιες περιπτώσεις, όταν η διαδερμική μέθοδος δεν είναι εφικτή ή επιτυχής, μπορεί να απαιτηθεί χειρουργική επέμβαση.
Η σύγκλειση του ανοιχτού ωοειδούς τρήματος είναι μια σημαντική διαδικασία για την αποτροπή σοβαρών καρδιοαγγειακών επιπλοκών, όπως το εγκεφαλικό επεισόδιο και η καρδιογενής αναπνευστική ανεπάρκεια. Η έγκαιρη διάγνωση του ανοιχτού ωοειδούς τρήματος και η τακτική παρακολούθηση είναι σημαντικά εργαλεία για την πρόληψη αυτών των επιπλοκών. Η διαδερμική τοποθέτηση κλειστού συστήματος προσφέρει μια ελάχιστα επεμβατική λύση για την πλειονότητα των ασθενών, αποκαθιστώντας τη φυσιολογική καρδιοαγγειακή λειτουργία και βελτιώνοντας την ποιότητα ζωής.
Εάν υπάρχει υποψία για ανοιχτό ωοειδές τρήμα ή εάν έχετε συμπτώματα που σας ανησυχούν, συμβουλευτείτε τον καρδιολόγο σας για να σας καθοδηγήσει στην κατάλληλη διάγνωση και θεραπεία.
Γράφει ο Δημήτριος Βραχάτης, Επεμβατικός Καρδιολόγος – Αρρυθμιολόγος, Διδάκτωρ Εθνικού & Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών.